artykuły

popularne

Oświadczenia majątkowe pracujących w związkach komunalnych

W ostatnich latach coraz popularniejsze staje się tworzenie związków komunalnych, które efektywniej realizują część zadań, które normalnie wykonywałyby tworzące je gminy. W związku zaś z nadchodzącymi wyborami warto się zastanowić jakie są zasady składania oświadczeń majątkowych oraz oświadczeń o prowadzeniu działalności gospodarczej przez osoby działające w tych związkach.

Radny, wójt, ale także zastępca wójta, sekretarz gminy, skarbnik gminy, kierownik jednostki organizacyjnej gminy, osoba zarządzająca i członek organu zarządzającego gminną osobą prawną oraz osoba wydająca decyzje administracyjne w imieniu wójta są obowiązani do złożenia oświadczenia o swoim stanie majątkowym. Tak wynika z art. 24h ustawy z 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (t.j. Dz.U. z 2013, poz. 591 z późn. zm.). Wśród wymienionych w tym przepisie nie ma członków organów związków międzygminnych. Rodzi to wątpliwości co do tego, czy funkcjonariusze ci muszą składać oświadczenia majątkowe, czy nie mają takiego obowiązku. A jeżeli muszą, to czy przekazują je tylko gminie, której są przedstawicielami, czy również związkowi?

Organami związków międzygminnych (związków komunalnych) są zgromadzenia i zarządy tych związków. W skład zgromadzenia wchodzą wójtowie gmin uczestniczących w związku. Rada gminy może jednak powierzyć reprezentowanie gminy w zgromadzeniu zastępcy wójta albo radnemu, a w razie, gdy statut związku przyznaje danej gminie więcej niż jeden głos w zgromadzeniu – wyznaczyć dodatkowych przedstawicieli gminy (art. 70 ww. ustawy). Cytowany przepis nie zawęża przy tym kręgu osób, spośród których mogą być wyznaczani dodatkowi przedstawiciele. Mogą więc nimi być także osoby, na których nie ciąży obowiązek złożenia oświadczenia majątkowego z jakiegokolwiek innego tytułu.

Członek zgromadzenia lub zarządu związku komunalnego, który złożył oświadczenie w swojej gminie, nie musi go przekładać ponownie z tytułu członkostwa w organie związku

Zarząd związku jest powoływany i odwoływany przez zgromadzenie spośród jego członków. O ile statut tak stanowi, dopuszczalny jest wybór członków zarządu spoza członków zgromadzenia w liczbie nieprzekraczającej 1/3 składu zarządu związku (art. 73 u.s.g.). Także tych osób może nie obciążać obowiązek złożenia oświadczenia majątkowego z innego tytułu.

Zarówno w zgromadzeniu, jak i w zarządzie związku – obok osób, które składają oświadczenia majątkowe w swojej gminie (wójtowie, ich zastępcy oraz radni) – mogą znaleźć się osoby, które takich oświadczeń nie składają. Będą to:

● dodatkowi przedstawiciele gminy zgromadzeniu związku wyznaczeni spoza kręgu zastępców wójta lub radnych albo innych funkcjonariuszy zobowiązanych zgodnie z art. 24h ust. 1 do złożenia oświadczenia oraz

● członkowie zarządu związku powołani spośród takich przedstawicieli albo spośród osób niebędących członkami zgromadzenia.

Celem składania oświadczeń jest przeciwdziałanie patologicznym (korupcyjnym) zjawiskom w samorządzie terytorialnym. Z systemowego charakteru tej regulacji wynika, że informacje objęte oświadczeniem majątkowym wystarczy wprowadzić do systemu tylko raz. Oznacza to, że członek zgromadzenia lub zarządu związku komunalnego, który złożył oświadczenie w swojej gminie, nie musi składać go ponowie z tytułu członkostwa w organie (organach) związku. Obowiązek taki obciąża natomiast tych dodatkowych przedstawicieli gmin w zgromadzeniu związku, którzy nie złożyli oświadczenia z innego tytułu, np. z tytułu kompetencji do wydawania decyzji w imieniu wójta. Oświadczenie to składają oni przewodniczącemu zgromadzenia (art. 69 ust. 3 w zw. z art. 24h ust. 3 pkt 1 u.s.g.).

Nie ma natomiast przepisu, który nakładałby obowiązek składania oświadczeń na członka zarządu związku wybranego spoza grona członków zgromadzenia. W tym zakresie mamy do czynienia z luką prawną. Błędne byłoby zwłaszcza założenie, że przepisem takim jest ta część art. 24 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym, w której mówi się o „osobie zarządzającej gminną osobą prawną”, albowiem związki międzygminne, jakkolwiek wyposażone w osobowość prawną, nie są gminnymi osobami prawnymi.

Rzecz jasna, brak tego obowiązku nie stoi na przeszkodzie dobrowolnemu złożeniu oświadczenia przez takiego członka zarządu. Per analogiam do art. 24h ust. 3 pkt 3 u.s.g., a jeszcze lepiej – art. 25c ust. 3 pkt 3 u.s.p. oświadczenie takie składa się przewodniczącemu zarządu związku komunalnego[1].

Analogiczna sytuacja występuje w obrębie zagadnienia składania oświadczenia majątkowego przez pracowników związku wydających decyzje z upoważnienia zarządu związku. Nie mieszczą się oni bowiem w dyspozycji art. 24 h ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym – nie mają zatem obowiązku składania takich oświadczeń. Jeśliby natomiast składali je dobrowolnie powinni je złożyć przewodniczącemu zarządu związku. Nie powinni ich natomiast składać dobrowolnie o ile jako pracownicy samorządowi złożyli je w swoich macierzystych jednostkach samorządu terytorialnego z uwagi na otrzymane upoważnienie do wydawania decyzji w sprawach indywidualnych. Nie wyklucza to jednak wykorzystania art. 32 ustawy o pracownikach samorządowych zgodnie z którym na żądanie osoby upoważnionej do dokonywania czynności w sprawach z zakresu prawa pracy pracownik samorządowy zatrudniony na stanowisku urzędniczym, w tym na kierowniczym stanowisku urzędniczym, jest obowiązany złożyć oświadczenie o stanie majątkowym. Analizy danych zawartych w oświadczeniu dokonuje kierownik jednostki, w której pracownik samorządowy jest zatrudniony. Pracownik samorządowy, składa oświadczenie o stanie majątkowym według wzoru oświadczenia majątkowego określonego na podstawie ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2001 r. Nr 142, poz. 1591, z późn. zm.) dla wójta, zastępcy wójta, sekretarza gminy, skarbnika gminy, kierownika jednostki organizacyjnej gminy, osoby zarządzającej i członka organu zarządzającego gminną osobą prawną oraz osoby wydającej decyzje administracyjne w imieniu wójta.

Drugie zagadnienie dotyczy natomiast składania oświadczenia o prowadzeniu działalności gospodarczej w tym zakresie zastosowanie znajdzie dyspozycja art. 31 ustawy o pracownikach samorządowych zgodnie z którym pracownik samorządowy zatrudniony na stanowisku urzędniczym, w tym kierowniczym stanowisku urzędniczym, jest obowiązany złożyć oświadczenie o prowadzeniu działalności gospodarczej. W przypadku prowadzenia działalności gospodarczej pracownik jest obowiązany określić jej charakter. Pracownik ten jest również obowiązany składać odrębne oświadczenia w przypadku zmiany charakteru prowadzonej działalności gospodarczej. Pracownik samorządowy jest przy tym zobowiązany złożyć kierownikowi jednostki, w której jest zatrudniony, oświadczenie o prowadzeniu działalności gospodarczej, w terminie 30 dni od dnia podjęcia działalności gospodarczej lub zmiany jej charakteru. W przypadku niezłożenia w terminie oświadczenia o prowadzeniu działalności gospodarczej na pracownika samorządowego, o którym mowa w ust. 1, nakładana jest kara upomnienia albo nagany. Przepisy art. 109 § 2 i art. 110-113 Kodeksu pracy stosuje się odpowiednio. Podanie nieprawdy lub zatajenie prawdy w oświadczeniu o prowadzeniu działalności gospodarczej powoduje odpowiedzialność na podstawie art. 233 § 1 Kodeksu karnego. Ponieważ ustawa o pracownikach samorządowych  w art. 2 pkt 4 zalicza pracowników biur związków komunalnych do kategorii pracowników samorządowych – wprost nie zaś odpowiednio znajdzie do nich zastosowanie art. 31 ustawy o pracownikach samorządowych.

A.S.

 

Zdjęcie pochodzi z witryny www.freerangestock.com.



[1] Wyciąg ze stanowiska z opinii prawnej prof. A. Szewc – opublikowano Gazeta Prawna Nr 11 z dnia 30 kwietnia 2012 roku.

Brak komentarzy

Dodaj komentarz

Masz jakieś pomysły?

Autor: